پوسیده شدن دندان زیر لمینت

بسیاری از مردم بر این باورند که با انجام لمینت دندان، دندان‌هایشان در برابر پوسیدگی مقاوم‌تر می‌شوند. اما حقیقت این است که احتمال پوسیده شدن دندان زیر لمینت همیشه وجود دارد. لمینت فقط سطح جلویی دندان را می‌پوشاند و سایر قسمت‌های دندان در معرض باکتری‌ها قرار می‌گیرند. در این مقاله، می‌خواهیم به زبان ساده بررسی کنیم که چرا این اتفاق می‌افتد و چگونه می‌توانیم از سلامت دندان های لمینت شده خود محافظت کنیم.

جدول خلاصه عوامل موثر در پوسیدگی:

آیا لمینت باعث پوسیدگی دندان می شود؟

پاسخ کوتاه خیر است. خود مواد لمینت (پرسلن یا سرامیک) به خودی خود آسیبی ایجاد نمی‌کنند. در واقع، اگر لمینت به صورت استاندارد طراحی و چسبانده شود، مانند زره از سطح جلویی دندان محافظت می‌کند. در ادامه هر عاملی که می‌تواند باعث پوسیدگی دندان‌های لمینت شده شود را به صورت جداگانه بررسی خواهیم کرد:

نصب غیراصولی و وجود درز:

حیاتی‌ترین بخش لمینت، مرز اتصال آن با دندان است. اگر دندانپزشک به اندازه کافی دقت نکند و فضایی، حتی به نازکی یک تار مو، بین لبه روکش و سطح دندان باقی بگذارد، یک “میکرو کانال” ایجاد می‌شود. این فضا جایی است که باکتری‌ها تجمع می‌کنند، برای مسواک قابل دسترس نیستند و به سرعت باعث پوسیده شدن دندان زیر لمینت می‌شوند.

تحلیل لثه و قرار گرفتن ریشه در معرض باکتری:

با گذشت زمان یا به دلیل بیماری لثه، ممکن است لثه از لبه لمینت جدا شده و به سمت بالا بیاید. در این حالت، بخش “سِمانتوم” یا همان ریشه دندان که برخلاف تاج دندان لایه سخت مینا را ندارد، بیرون می‌زند. این قسمت بسیار نرم و آسیب‌پذیر است و باکتری‌ها می‌توانند به راحتی باعث ایجاد پوسیدگی در زیر لمینت شود که از ریشه شروع می‌شود.

تراش بیش از حد مینای دندان:

مینا بهترین سطح برای چسباندن لمینت است. اگر دندانپزشک بیش از حد دندان را بتراشد و به لایه عاج برسد، نه تنها قدرت چسبندگی کم می‌شود، بلکه عاج دندان که بافتی متخلخل و ضعیف دارد، به سرعت در برابر اسیدهای تولید شده توسط باکتری‌ها تسلیم شده و فرآیند پوسیدگی دندان آغاز می‌شود.

عدم استفاده از نخ دندان و واترپیک:

بسیاری از افراد معتقدند که، چون لمینت تغییر رنگ نمی‌دهد و خراب نمی‌شود، دیگر نیازی به استفاده از نخ دندان ندارند. اما باکتری‌ها دقیقاً در فضاهای بین‌دندانی (جایی که لمینت تمام می‌شود) لانه می‌کنند.

انجام تخصصی لمینت دندان در شهریار با بهترنی متخصصان و قیمت مناسب در کلینیک دندناپزشکی بابکان

رزرو نوبت و مشاوره رایگان: ۰۲۱۶۵۵۶۷۰۱۰

چه اتفاقی برای دندان زیر لمینت می افتد؟

وقتی لمینت روی دندان قرار می‌گیرد، دندان زیر آن به عنوان یک عضو زنده باقی می‌ماند. اگر پلاک میکروبی در لبه های دندان (خط لثه) تمیز نشود، اسید تولید شده توسط این میکروب ها به تدریج مینای دندان را حل می کند. در طول فرآیند پوسیدگی دندان لمینت شده، ساختار دندان نرم شده و از بین می رود،اما از آنجایی که دندان با لایه ای از سرامیک سخت پوشیده شده است، پوسیدگی قابل مشاهده نیست؛ بنابراین، پوسیدگی به صورت پنهانی پیشرفت می کند.

تفاوت پوسیدگی دندان معمولی و پوسیدگی زیر لمینت چیست؟

بسیاری از مردم فکر می‌کنند پوسیدگی دندان در همه موارد یکسان است، اما وقتی دندان با لایه‌ای از سرامیک پوشانده می‌شود، ماهیت و پیشرفت پوسیدگی تغییر می‌کند و تشخیص آن بسیار دشوارتر می‌شود:

• تشخیص:پوسیدگی معمولی با چشم یا حس زبان مشخص می‌شود، اما پوسیده شدن دندان زیر لمینت معمولاً تا زمان رسیدن به عصب، هیچ علامت ظاهری ندارد.
• دسترسی:برای یک دندان طبیعی، دندانپزشک مستقیماً به محل خرابی می‌رود. در مورد دندان لمینت شده، دندانپزشک ابتدا باید روکش گران قیمت را بشکند تا به آنچه در زیر آن قرار دارد دسترسی پیدا کند.
• سرعت:در محیط‌های بسته و زیر چسب‌های سست شده، تخریب بافت دندان به دلیل عدم نفوذ اکسیژن (باکتری‌های بی‌هوازی) می‌تواند سریع‌تر باشد.

جدول مقایسه جامع دندان سالم و دندان درگیر پوسیدگی زیر لمینت

علائم پوسیدگی دندان زیر لمینت

بزرگترین مشکل پوسیدگی دندان زیر لمینت، «پنهان» بودن آن است. از آنجا که لایه سرامیکی دندان را پوشانده است، نمی‌توانید حفره‌های سیاه را ببینید بنابراین باید به این نشانه‌های ظریف توجه کنید:

• تغییر رنگ در مرز لثه:اگر در محل اتصال لمینت و لثه، هاله خاکستری، قهوه‌ای یا سیاه مشاهده کردید، احتمالاً باکتری‌ها به زیر روکش نفوذ کرده‌اند.
• بوی بد دهان (با وجود مسواک زدن):اگر متوجه بوی نامطبوعی، شبیه به بوی باقیمانده غذا، بین دندان‌هایتان شدید که پس از تمیز کردن از بین نمی‌رود، نشانه های مهم فعالیت باکتری‌ها در زیر لمینت است.
• حساسیت به شیرینی و دما:دندان لمینت شده نباید به مواد قندی حساسیت داشته باشد. اگر هنگام خوردن شیرینی یا نوشیدن نوشیدنی‌های گرم یا سرد، احساس تیر کشیدن موقت می‌کنید، مینای دندان زیر روکش آسیب دیده است.
• التهاب و خونریزی نقطه‌ای لثه:اگر لثه بالای یک دندان روکش شده قرمز، متورم یا حساس به لمس باشد، نشانه جدی عفونت یا پوسیدگی در آن ناحیه است.
• احساس لقی یا طعم بد:اگر احساس کردید لمینت کمی حرکت می‌کند یا اگر هنگام فشار دادن آن، طعم فلزی یا ناخوشایندی در دهان خود حس کردید، این بدان معناست که چسب لمینت ساییده شده و تخریب در حال پیشرفت است.

بیشتر بخوانید: مراقبت های بعد از پرکردن دندان

اصلی ترین علت پوسیدگی دندان بعد از لمینت

چند اشتباه رایج و شرایط محیطی باعث افزایش ریسک می‌شوند:

• خطای دندانپزشک هنگام قالب‌گیری:اگر لبه‌های لمینت کوتاه‌تر یا بلندتر از حد معمول باشند، کمی ناهم‌ترازی ایجاد می‌شود و محل ایده‌آلی برای تجمع پلاک دندان ایجاد می‌کند.
• سیگار کشیدن:سیگار کشیدن خونرسانی به لثه‌ها را کاهش می‌دهد و اولین علائم پوسیدگی دندان را در زیر لمینت دندان پنهان می‌کند.
• دندان قروچه: فشار بیش از حد باعث ایجاد ترک‌های میکروسکوپی در پیوند بین دندان‌ها می‌شود و راه را برای باکتری‌ها باز می‌کند.
• خشکی دهان: بزاق یک پاک کننده طبیعی است؛ افرادی که داروهای خاصی مصرف می کنند و از خشکی دهان رنج می برند، بیشتر در معرض پوسیدگی دندان های لمینت شده قرار دارند.

بیشتر بخوانید : لمینت دندان شکسته

از دیگر دلایل پوسیدگی دندان:

رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان: ونیرهای دندانی سطح جلویی دندان را می‌پوشانند، اما کناره‌ها و لبه‌های دندان، به خصوص در محل اتصال به لثه، در معرض پلاک و تجمع باکتری قرار می‌گیرند. باکتری‌ها می‌توانند در اطراف و زیر لبه‌های لمینت نفوذ کرده و باعث تخریب آن شوند. علاوه بر این، غفلت از بهداشت لثه می‌تواند منجر به بیماری های لثه شود که پوسیدگی دندان‌های پایینی را تسریع می‌کند.

مصرف مکرر مواد قندی و اسیدی: قندها محیط ایده‌آلی برای رشد باکتری‌ها فراهم می‌کنند و اسیدها می‌توانند به تدریج لبه‌های لمینت و مینای دندان را از بین ببرند.

وجود پوسیدگی قبل از نصب لمینت: اگر پوسیدگی پنهان یا درمان نشده زیر لمینت ادامه یابد، شرایط برای پیشرفت پوسیدگی مناسب است. لمینت فقط سطح بیرونی دندان را پوشش می‌دهد و نمی‌تواند از گسترش پوسیدگی جلوگیری کند.

نصب نادرست لمینت: اگر لمینت با دقت و به‌صورت اصولی روی دندان نصب شود و حاشیه‌های آن به‌طور کامل با سطح دندان تطابق نباشد، ممکن است فاصله‌های روی اطراف آن به‌وجود آید. این فضاهای کوچک می‌توانند محل گیر کردن ذرات غذا و رشد باکتری‌ها باشند و در طول زمان مشکلاتی مانند لثه یا پوسیدگی ایجاد کنند.

عدم مراجعه منظم به دندانپزشک: بسیار مهم است که به طور منظم به دندانپزشک خود مراجعه کنید تا لمینت ها و دندان‌های زیرین شما معاینه و نگهداری شوند. اگر این ویزیت‌ها نادیده گرفته شوند، مشکلات کوچکی مانند تجمع پلاک یا مشکلات مربوط به لبه‌های لمینت به خرابی‌های جدی تبدیل می‌شوند.

بیشتر بخوانید:عصب کشی دندان لمینت شده

ایا دندان خراب را میشود لمینت کرد؟

بسیاری از مراجعین می‌پرسند که آیا می‌توان دندان‌های پوسیده را مستقیماً زیر لمینت پنهان کرد؟ پاسخ کوتاه و قطعی خیر است. اگر دندانپزشک قبل از قرار دادن لمینت، تمام بافت‌های مرده و عفونی را کاملاً تمیز و ترمیم نکند، باکتری‌ها زیر لایه سرامیکی گیر می‌افتند و دندان را خیلی سریع‌تر از بین می‌برند. این امر نه تنها می‌تواند نتیجه زیبایی را به خطر بیندازد، بلکه منجر به عفونت جدی، درد شدید و در نهایت از دست دادن دائمی دندان نیز می‌شود. بنابراین، سلامت خوب دندان‌های زیرین شرط اساسی برای قرار دادن روکش‌های دندانی است.

راهنمای جامع مراقبت و پیشگیری از پوسیده شدن دندان لمینت شده

بسیاری از مردم می‌پرسند: «چگونه می‌توان از این مشکل جلوگیری کرد؟» در واقع، جلوگیری از پوسیدگی دندان زیر لمینت بسیار آسان‌تر و کم‌هزینه‌تر از درمان آن است. اگر می‌خواهید روکش‌های دندانی شما به مدت ۱۰ تا ۱۵ سال مانند روز اول براق بمانند و دندان‌های فک پایین شما سالم بمانند، نکات زیر را رعایت کنید:

• تکنیک صحیح استفاده از نخ دندان:استفاده از نخ دندان حتی از مسواک زدن هم مهم‌تر است! باکتری‌های عامل ایجاد پوسیدگی روی دندان های لمینت شده معمولاً در فضای بین دو دندان، جایی که لمینت تمام می‌شود و دندان طبیعی شروع می‌شود، رشد می‌کنند.

نکته مهم: به جای نخ دندان‌های معمولی و ضخیم، از نخ دندان‌های مومی (Waxed) یا «واترپیک» (آب‌فشان دندان) استفاده کنید تا بدون آسیب زدن به لبه‌های لمینت، تمام پلاک‌ها را بیرون بکشد.

• انتخاب خمیردندان مناسب: برخی خمیردندان ها حاوی ذرات ساینده ای هستند که باعث ایجاد خراش های میکروسکوپی روی لمینت می شوند. این خراش‌ها محل تجمع باکتری و در نهایت موجب پوسیده شدن دندان زیر لمینت می‌شوند.

پیشنهاد: حتماً از خمیردندان‌های غیرسایشی (Non-abrasive) و حاوی فلوراید استفاده کنید تا مینای دندان زیرین تقویت شود.

• استفاده از دهان‌شویه‌های بدون الکل:الکل موجود در برخی از دهانشویه‌ها می‌تواند به مرور زمان، چسب  بین لمینت ها را تضعیف کند. وقتی چسب ضعیف می‌شود، باکتری‌ها می‌توانند نفوذ کنند و پوسیدگی دندان لمینت شده آغاز می‌شود. همیشه برچسب روی دهان‌شویه را چک کنید که عبارت «Alcohol-Free» روی آن باشد.

جدول برنامه زمانی مراقبت برای جلوگیری از پوسیدگی:

آیا ممکن است تراش دندان باعث پوسیده شدن دندان زیر لمینت شود؟

اگر تراش در حد مینای دندان باشد، خیر. مینا بهترین سطح برای چسبیدن لمینت است. اما اگر تراش به لایه عاج دندان برسد، نفوذپذیری دندان افزایش می‌یابد. عاج دندان بسیار نرم‌تر از مینای دندان است و اگر باکتری‌ها به آن برسند، پوسیدگی در دندان‌های لمینت شده دو برابر سریع‌تر پیشرفت می‌کند. به همین دلیل دندانپزشکان حرفه‌ای از متدهای “تراش حداقلی” استفاده می‌کنند.

بیشتر بخوانید: پولیش لمینت دندان هر چند وقت یک بار انجام می شود

آیا نوع چسب لمینت در پوسیدگی دندان تاثیر دارد؟

کاملاً. امروزه از سیمان‌های رزینی حاوی عوامل ضد میکروبی استفاده می‌شود. چسب‌های قدیمی ممکن بود در طول زمان دچار حلالیت شوند و فضاهای خالی ایجاد کنند، اما تکنولوژی‌های جدید به گونه‌ای است که پیوند شیمیایی با بافت دندان برقرار کرده و عملاً احتمال پوسیده شدن دندان زیر لمینت را به صفر نزدیک می‌کنند؛ به شرطی که از برندهای معتبر جهانی استفاده شود.

بیشتر بخوانید:۱۰ عوارض لمینت دندان که بدانید + راه پیشگیری

روش های درمان دندان پوسیده زیر لمینت

اگر متاسفانه با این مشکل مواجه شدید، مراحل حل آن به شرح زیر است:

• برداشتن لمینت:لمینت قبلی معمولاً با استفاده از لیزر یا فرزهای مخصوص دندانپزشکی برداشته می شود.
• پاکسازی:تمام بافت‌های پوسیده تراشیده می‌شوند.
• درمان ریشه دندان (در صورت لزوم):اگر پوسیدگی دندان لایه لایه به عصب رسیده باشد، دندان باید کشیده شود.
• بازسازی و لمینت مجدد: پس از پر کردن دندان، قالب جدیدی گرفته می‌شود و لمینت جدید قرار می‌گیرد.

آیا راهی برای درمان پوسیدگی بدون برداشتن لمینت وجود دارد؟

پاسخ به این سوال به شدت پوسیدگی زیر روکش، محل آن و طرح درمان بستگی دارد. اگر پوسیدگی گسترش یافته باشد یا به عصب دندان رسیده باشد، لازم است روکش برداشته شود.

دسترسی مستقیم به محل پوسیدگی دندان: لمینت سطح دندان را می‌پوشاند. بنابراین می‌توان به پشت دندان دسترسی پیدا کرد تا پوسیدگی‌های کوچک را از بین برد.

اطمینان از درمان کامل پوسیدگی: پس از برداشتن لمینت، دندانپزشک پوسیدگی را برداشته و با استفاده از مواد ترمیمی مناسب (مانند کامپوزیت همرنگ دندان) دندان را بازسازی می کند. در موارد جدی‌تر، ممکن است درمان ریشه نیز لازم باشد که آن هم از پشت دندان انجام خواهد شد.

عادات غذایی و سبک زندگی: مصرف بیش از حد غذاهای شیرین، نوشیدنی‌های اسیدی، عدم مراجعه منظم به دندانپزشک و عادت‌های بدی مانند جویدن ناخن یا سیگار کشیدن می‌تواند منجر به ایجاد پوسیدگی در زیر روکش‌های سرامیکی شود.

استفاده از چسب نامرغوب یا غیراستاندارد: مواد چسبنده ای که روکش سرامیکی را به دندان می چسبانند باید از کیفیت بالایی برخوردار باشند و سطح دندان را به طور کامل بپوشانند. استفاده از چسب‌های بی‌کیفیت می‌تواند به باکتری‌ها اجازه نفوذ داده و باعث ایجاد حفره در زیر لمینت شود.

ساخت و نصب لمینت جدید: پس از درمان پوسیدگی، یک روکش جدید متناسب با شکل و رنگ دندان تهیه شده و روی آن قرار می‌گیرد. این کار ظاهر دندان را بهبود می‌بخشد و از آسیب بیشتر آن جلوگیری می‌کند.

پیشگیری از آسیب‌های بیشتر: درمان ناقص پوسیدگی دندان می‌تواند منجر به بدتر شدن مشکل شود و ممکن است نیاز به مداخلات پیچیده‌تری مانند درمان ریشه یا حتی کشیدن دندان داشته باشد.

بیشتر بخوانید: شکستن یا افتادن لمینت

نتیجه‌گیری

لمینت دندان راهی عالی برای داشتن لبخندی زیبا است، اما این بدان معنا نیست که باید مسواک زدن و نخ دندان کشیدن را کنار بگذارید. با انتخاب یک دندانپزشک حاذق و رعایت بهداشت شخصی، دندان‌های زیر روکش می‌توانند در تمام طول عمر سالم بمانند. با کوچکترین علامتی مانند بوی بد دهان یا تغییر رنگ لثه، در مراجعه به پزشک تردید نکنید تا از پوسیده شدن دندان زیر لمینت جلوگیری کنید.

سوالات متداول

اگر دندان زیر لمینت بپوسد چه باید کرد؟

در این شرایط دندانپزشک باید لمینت را بردارد، پوسیدگی را تراش داده و ترمیم کند. سپس یک لمینت جدید ساخته و نصب می‌شود.

آیا بوی بد دهان همیشه نشانه پوسیده شدن دندان زیر لمینت است؟

نه همیشه، اما یکی از نشانه‌های جدی است. ممکن است به دلیل تجمع جرم در اطراف لثه باشد که باید توسط پزشک بررسی شود.

دندانپزشک چطور پوسیدگی زیر لمینت را تشخیص می دهد؟

معمولاً از طریق معاینه با ابزارهای ظریف دندانپزشکی و استفاده از عکس رادیوگرافی (اشعه ایکس) که پوسیدگی را به صورت لکه‌های تیره زیر روکش نشان می‌دهد.

آیا لمینت کردن روی دندان پر شده خطرناک است؟

خیر، به شرطی که پرشدگی دندان قدیمی کاملاً سالم و بدون نشت باشد. دندانپزشک معمولاً قبل از لمینت، پرشدگی‌های قدیمی را بررسی یا تعویض می‌کند.