وارنیش فلوراید از روش‌های استاندارد و مطمئن برای پیشگیری از پوسیدگی دندان کودکان است و سال‌هاست که در مدارس ایران و دنیا استفاده می‌شود. این ماده به‌صورت یک لایه نازک روی دندان‌ها قرار می‌گیرد و با آزادسازی تدریجی فلوراید، مینای دندان را تقویت می‌کند. اگرچه وارنیش در کل بی‌خطر است، اما ممکن است عوارض خفیف و موقتی در کودکان ایجاد کند.

وارنیش فلوراید با وجود کاربرد محافظتی در برابر پوسیدگی دندان خطراتی نیز به دنبال دارد. مصرف بیش از حد آن منجر به ایجاد لکه های قهوه ای یا سفید به خصوص در کودکان زیر ۶ سال می شود.در صورت بلعیدن وارنیش فلوراید موجب حالت تهوع، استفراغ و دل درد و در مواردی مسمومیت می شود. همچنین واکنش الرژیک به این ماده و تغییر رنگ دندان ها از دیگر عوارض احتمالی آن برای کودکان است.

صحبت با والدین درباره نگرانی خطرات وارنیش فلوراید

بزرگترین نگرانی در مورد وارنیش فلوراید، خطر بلعیدن بیش از حد فلوراید توسط کودک است. این خطر معمولاً در صورت استفاده نادرست یا بیش از حد رخ می‌دهد و می‌تواند منجر به موارد زیر شود:

فلوئوروزیس دندانی (Dental Fluorosis): این شایع‌ترین خطر بلعیدن فلوراید در دوران رشد دندان‌ها است. این وضعیت باعث ایجاد لکه های سفید یا رگه های قهوه‌ای روی مینای دندان‌های دائمی می‌شود. در موارد خفیف، تأثیر زیبایی کمی دارد، اما در موارد شدیدتر می‌تواند ظاهر دندان‌ها را تحت تأثیر قرار دهد.

عوارض جانبی موقت (در صورت بلعیدن مقدار زیادی از وارنیش در یک جلسه):

• ناراحتی معده یا حالت تهوع
• استفراغ
• درد شکمی

نکته بسیار مهم: وارنیش فلوراید توسط دندانپزشک یا بهداشت‌کار به صورت یک لایه نازک روی دندان‌ها مالیده می‌شود و فلوراید آزادشده آن بسیار کم است. با رعایت دقیق توصیه‌های دندانپزشک، خطر بلعیدن مقدار سمی فلوراید برای کودک بسیار کم و ناچیز است.

به طور کلی وارنیش فلوراید برای کودکان بی خطر است اما ممکن است عوارض جانبی خاصی به همراه داشته باشد. برخی از مضرات وارنیش فلوراید برای کودکان عبارتند از:

• تغییر رنگ دندان: فلوراید درمانی کودکان منجر به زرد یا کدر شدن دندان ها به صورت موقت می شود. پس از تمیز کردن وارنیش رنگ دندان ها به حالت عادی بر می گردد.
• فلوروزیس: فلوروزیس (به انگلیسی: fluorosis) وضعیتی است که در آن رگه ها یا لکه های سفید موقت روی دندان ها ایجاد می شود. فلوئوروزیس زمانی رخ می دهد که مقدار زیادی فلوراید در حین رشد دندان ها بلعیده شود. با کاهش تعداد دفعات فلوراید درمانی می توان از این عارضه جلوگیری کرد.
• واکنش آلرژیک: این واکنش نادر است، اما برخی از کودکان ممکن است به وارنیش فلوراید حساسیت نشان دهند. علائم حساسیت به شکل قرمزی، تورم و خارش بروز می یابد.

بیشتر بخوانید :فلوراید درمانی در کودکان

• احساس ناراحتی یا سوزش موقت حین استفاده: این حالت معمولا کوتاه مدت است و به سرعت محو می شود.
• فرسایش مینای دندان: با استفاده صحیح بعید است که این اتفاق بیفتد، اما اگر لاک به دفعات زیاد یا در غلظت های بالا استفاده شود ممکن است موجب پوسیدگی یا فرسایش مینای دندان شود.
• فلوراید سمی: این عارضه بسیار نادر است و تنها در صورتی امکان پذیر است که کودک مقدار زیادی لاک فلوراید را ببلعد. علائم شامل حالت تهوع، استفراغ و تشنج می شوند.

عوارض وارنیش فلوراید در مدارس

انجام فلوراید درمانی کودکان در مدرسه خطر و عارضه خاصی ندارد مگر اینکه توسط فرد غیرمتخصص انجام شود. با این حال کمی واکنش آلرژیک مانند تورم، سوزش، خارش یا درد در اطراف دهان طبیعی، موقت و قابل انتظار است و حتی در صورت درمان توسط متخصص بهداشتی هم ممکن است ایجاد شود. اگر کودک در خانه عوارضی را نشان داد، جای نگرانی ندارد و موقت است اما در صورت بروز واکنش های غیرعادی می توانید به نزدیک ترین درمانگاه مراجعه کنید.

اطلاعات بیشتر در مورد: بهترین دندانپزشکی کودکان در شهریار و اندیشه

اکثر کودکان همین عوارض رایج را هم نشان نمی دهند اما در صورت بروز باید انتظار موارد زیر را داشته باشید:

• اکثر کودکان هیچ عارضه جانبی قابل توجهی را به جز احساس موقت چیزی روی دندان های خود تجربه نمی کنند.
• ناراحتی چشایی و ناخوشایند بودن طعم لاک فلوارید برای برخی کودکان طبیعی است اما زیاد شدید و آزاردهنده نیست.
• واکنش های نادر شامل واکنش آلرژیک موضعی مانند تورم یا سوزش در اطراف دهان است.
• خطر بلع فلوراید بسیار کم است اما غیرممکن هم نیست. این ماده به دندان می چسبد و نباید بلعیده شود.

عوارض وارنیش فلوراید از نظر طب سنتی

از نظر طب سنتی فلوراید یک ماده شیمیایی و سمی است. این ماده شیمیایی در مدارس تحت عنوان فلوراید درمانی به شکل خمیر دندان کودکان آغشته می شود یا در آب لوله کشی اضافه می شود. طب سنتی فلوراید را عامل شماره یک ضریب هوشی پایین می داند و علت مشکلاتی از قبیل سرطان، دیابت، ‏بیماری کلیوی، غده صنوبری (چشم سوم)، اختلالات غدد درون ریز و تیروئید است. برای از بین بردن فلوارید در آب لوله کشی باید آب را جوشاند و هم زد.

فواید وارنیش فلوراید در مدارس

وارنیش فلوراید در مدارس به‌صورت دوره‌ای روی دندان کودکان زده می‌شود و به تقویت مینای دندان و پیشگیری از پوسیدگی کمک می‌کند. این روش سریع، بدون درد و ایمن است و حتی برای کودکانی که رعایت بهداشت دهان برایشان سخت است، مناسب است. استفاده از وارنیش نه‌تنها سلامت دندان‌ها را حفظ می‌کند، بلکه هزینه‌های درمانی ناشی از پوسیدگی را هم کاهش می‌دهد.

قیمت وارنیش فلوراید

وارنیش فلوراید قیمت پایینی دارد و قابل تهیه از داروخانه ها است. این وارنیش ها در بسته بندی های بزرگ یا تک دوز قابل خرید و استفاده هستند و با مبالغ کمتر از ۵۰ هزار تومان قابل تهیه هستند. برندهای خارجی با حجم بالاتر و برای چندین دفعه مصرف قیمت بالاتری دارند و باید بیشتر از ۵۰۰ هزار تومان هزینه کنید. آریا دنت و مروابن از برندهای مطرح با قیمت معقول هستند.

بیشتر بخوانید: فضا نگهدار دندان برای کودکان چیست و چه کابردی دارد

سوالات متداول

۱. آیا وارنیش فلوراید ضرر دارد

وارنیش فلوراید در کل بی‌ضرر است و سال‌هاست به‌عنوان یکی از مطمئن‌ترین روش‌های جلوگیری از پوسیدگی دندان در برنامه‌های مدارس استفاده می‌شود. البته ممکن است بعد از استفاده، برخی کودکان کمی تغییر رنگ موقت روی دندان‌ها، طعم ناخوشایند، حساسیت خفیف یا در موارد نادر واکنش آلرژیک داشته باشند، اما این علائم کوتاه‌مدت هستند و معمولاً سریع برطرف می‌شوند. در نهایت، مزایای وارنیش فلوراید برای سلامت دندان کودکان بسیار بیشتر از عوارض احتمالی آن است.

۲. وارنیش فلوراید چیست و چه عوارضی دارد؟

وارنیش فلوراید یک لایه محافظ حاوی فلوراید است که روی دندان کودکان زده می‌شود تا مینای دندان را تقویت کند و جلوی پوسیدگی را بگیرد. این روش کاملاً ایمن است و سال‌ها در مدارس و مطب‌ها استفاده می‌شود. عوارض آن معمولاً خفیف و موقت‌اند؛ مثل کمی تغییر رنگ دندان، حساسیت کوتاه‌مدت، طعم ناخوشایند یا احساس چسبندگی. در موارد خیلی نادر هم ممکن است واکنش آلرژیک ایجاد شود. در مجموع، فواید وارنیش فلوراید بسیار بیشتر از عوارض احتمالی آن است.

۳. آیا وارنیش برای دندان ضرر دارد؟

وارنیش فلوراید در حالت کلی ضرری برای دندان ندارد و یکی از موثرترین روش‌های پیشگیری از پوسیدگی، به‌ویژه در کودکان است. فلوراید موجود در آن با تقویت مینای دندان، مقاومت دندان را در برابر اسید و باکتری‌ها افزایش می‌دهد. عوارض احتمالی آن معمولاً خفیف و گذراست؛